Tin Tức
Cáp Optical truyền tín hiệu như thế nào?
Dây điện truyền âm thanh bằng dòng điện, còn dây Optical lại truyền bằng ánh sáng. Nghe có vẻ phức tạp, nhưng nguyên lý thật ra khá gần gũi. Hiểu cách cáp Optical truyền tín hiệu sẽ giúp bạn dùng dây đúng cách, tránh những lỗi mất tiếng do dây mà nhiều người hay gặp.
Cáp Optical gồm những gì?
- Lõi sợi quang: phần dẫn ánh sáng, thường làm bằng nhựa trong suốt, loại cao cấp dùng thuỷ tinh.
- Lớp phản xạ bao quanh lõi: có chiết suất khác lõi, giữ ánh sáng đi bên trong.
- Vỏ bảo vệ: lớp nhựa hoặc bọc dù bên ngoài giúp dây bền, chống gập.
- Hai đầu cắm Toslink: hình vuông, có đầu mút nhẵn để ánh sáng đi vào, đi ra.
Cáp Optical truyền tín hiệu như thế nào?
Quá trình diễn ra qua ba bước, rất nhanh và liên tục:
Bước 1: Biến dữ liệu số thành xung ánh sáng
Bên trong cổng Optical Out của TV có một đèn LED nhỏ. Dữ liệu âm thanh số theo chuẩn SPDIF gồm các số 0 và 1 được mã hoá thành các xung ánh sáng bật tắt rất nhanh. Đó là lý do bạn thấy ánh sáng đỏ ở cổng khi TV đang xuất tín hiệu.
Bước 2: Ánh sáng đi trong sợi quang
Ánh sáng đi vào lõi sợi quang và bị lớp phản xạ “dội” lại mỗi khi chạm vào thành. Hiện tượng này gọi là phản xạ toàn phần. Nhờ vậy, ánh sáng đi theo đường cong của dây mà không thoát ra ngoài, giống như nước chảy trong ống.
Bước 3: Biến xung ánh sáng trở lại thành dữ liệu
Ở đầu nhận, trong soundbar, amply hay bộ giải mã có một cảm biến quang. Cảm biến đổi xung ánh sáng thành tín hiệu điện, rồi mạch xử lý khôi phục lại dữ liệu âm thanh số. Nếu thiết bị nhận là bộ chuyển sang RCA, dữ liệu này tiếp tục được DAC chuyển thành tín hiệu Analog.
Tìm hiểu về chuẩn dữ liệu đi bên trong trong bài SPDIF là gì.
Vì sao cáp Optical chống nhiễu tốt?
- Ánh sáng không bị ảnh hưởng bởi từ trường: dây điện, adapter, sóng điện thoại gần đó không làm sai lệch tín hiệu.
- Không có kết nối điện: TV và thiết bị nhận được cách ly điện hoàn toàn, loại bỏ tiếng ù do vòng lặp tiếp đất trên đường truyền này.
- Tín hiệu số: chỉ cần phân biệt sáng và tắt, nên sai lệch nhỏ về cường độ ánh sáng không ảnh hưởng tới âm thanh.
Giới hạn của cáp Optical
- Băng thông: đủ cho PCM stereo và Dolby Digital, DTS 5.1 nén, nhưng không đủ cho Dolby TrueHD, Atmos lossless hay PCM nhiều kênh.
- Độ dài: dây sợi nhựa bị suy hao ánh sáng theo chiều dài. Trong nhà, nên dùng độ dài vừa đủ; dây quá dài hoặc chất lượng kém dễ gây mất tiếng chập chờn.
- Độ bền cơ học: gập gắt, bẻ gãy, đè nặng có thể làm nứt lõi quang, ánh sáng thoát ra ngoài và tín hiệu yếu đi.
- Bụi bẩn: bụi ở đầu mút hoặc trong cổng làm cản ánh sáng.
Cách dùng cáp Optical bền và ổn định
- Tháo nắp bảo vệ trong suốt ở hai đầu trước khi cắm, đây là lỗi rất phổ biến khi mới mua dây.
- Cắm đúng chiều theo cạnh vát, đẩy đến khi nghe tiếng “tách”.
- Uốn dây theo đường cong mềm, không gập góc vuông, không kẹp dưới chân kệ tivi.
- Giữ đầu mút sạch, đậy nắp lại khi không dùng.
- Kiểm tra nhanh: rút đầu dây phía thiết bị nhận, nhìn thấy ánh sáng đỏ ở đầu dây là dây và cổng ra vẫn hoạt động. Không nhìn thẳng vào nguồn sáng quá lâu.
Câu hỏi thường gặp
Dây Optical đắt tiền có hay hơn dây rẻ không?
Vì truyền tín hiệu số, dây còn tốt thì âm thanh như nhau. Dây tốt hơn chủ yếu bền hơn, đầu cắm chắc và ổn định khi dài.
Có đèn đỏ ở đầu dây nhưng vẫn không có tiếng?
Dây đã truyền ánh sáng, lỗi thường do định dạng âm thanh. Hãy chuyển TV sang PCM nếu dùng bộ giải mã 2 kênh. Xem thêm bài Optical có đèn đỏ nhưng không có tiếng.
Dây Optical có truyền được hình ảnh không?
Không. Cáp Optical Toslink chỉ truyền âm thanh.
Kết luận
Cáp Optical truyền tín hiệu bằng các xung ánh sáng đi trong sợi quang: LED phát, sợi quang dẫn, cảm biến nhận. Nhờ vậy dây chống nhiễu và cách ly điện rất tốt, chỉ cần tránh gập gãy và giữ đầu cắm sạch. Đọc thêm Optical Toslink là gì hoặc nhắn tin cho DROIT nếu dây Optical nhà bạn gặp trục trặc.
