DAC và ADC khác nhau thế nào?

Hai cái tên DAC và ADC chỉ khác nhau một chữ cái đảo vị trí, nên rất nhiều người nhầm lẫn khi đi mua thiết bị. Mua nhầm thì cắm vào không có tiếng, mất thời gian đổi trả. Bài viết này giải thích DAC và ADC khác nhau như thế nào, mỗi loại dùng ở đâu, và cách nhận biết nhà bạn đang cần thiết bị nào.

DAC và ADC là gì?

DAC (Digital to Analog Converter) chuyển tín hiệu âm thanh số thành tín hiệu Analog. Đây là bước cuối trước khi âm thanh tới amply, loa hoặc tai nghe.

ADC (Analog to Digital Converter) làm việc ngược lại: nhận tín hiệu Analog, ví dụ từ micro hoặc cổng RCA, rồi chuyển thành dữ liệu số để máy tính, điện thoại, thiết bị số lưu trữ và xử lý.

Nói gọn: DAC đưa âm thanh ra tai người nghe, ADC đưa âm thanh vào thế giới số.

DAC và ADC khác nhau ở những điểm nào?

1. Chiều chuyển đổi

Đây là khác biệt cốt lõi. DAC: Digital → Analog. ADC: Analog → Digital. Cắm ngược chiều thì thiết bị không thể hoạt động, dù hình dáng hai loại hộp chuyển đổi có thể rất giống nhau.

2. Vị trí trong chuỗi âm thanh

DAC nằm ở cuối chuỗi phát lại: nguồn phát số → DAC → amply, loa. ADC nằm ở đầu chuỗi thu âm hoặc số hoá: micro, băng đĩa, nguồn Analog → ADC → máy tính, bộ ghi, thiết bị có cổng vào số.

3. Cổng vào và cổng ra

Một bộ DAC cho TV thường có cổng vào Optical, Coaxial hoặc USB và cổng ra RCA, 3.5mm. Một bộ ADC dạng hộp rời thì ngược lại: cổng vào RCA hoặc 3.5mm, cổng ra Optical hoặc Coaxial. Vì vậy, nhìn nhãn IN và OUT in cạnh cổng là cách nhanh nhất để phân biệt.

4. Mục đích sử dụng

DAC dùng để nghe: xem TV qua amply cũ, nghe nhạc bằng tai nghe, phát tiếng máy tính ra loa. ADC dùng để thu hoặc chuyển nguồn cũ sang số: ghi âm, livestream, số hoá băng cassette, đưa tiếng từ đầu đĩa cũ vào soundbar chỉ có cổng Optical.

Bảng so sánh nhanh

• Tên đầy đủ: DAC là Digital to Analog Converter, ADC là Analog to Digital Converter.
• Đầu vào: DAC nhận tín hiệu số, ADC nhận tín hiệu Analog.
• Đầu ra: DAC cho tín hiệu Analog, ADC cho tín hiệu số.
• Ví dụ quen thuộc: DAC Optical sang RCA cho TV; ADC trong micro USB, sound card thu âm.
• Người dùng gia đình cần nhiều hơn: DAC, vì TV đời mới thường chỉ còn cổng ra số.

Thiết bị nào có cả DAC và ADC?

Nhiều thiết bị có cả hai bộ phận bên trong. Điện thoại dùng ADC để thu giọng nói khi gọi và DAC để phát tiếng ra tai nghe. Sound card USB, audio interface cho phòng thu cũng thường có cả cổng vào micro (ADC) và cổng ra loa, tai nghe (DAC). Một số bộ chuyển âm thanh hai chiều trên thị trường có công tắc chọn chế độ, nhưng phần lớn hộp chuyển đổi cho gia đình chỉ làm một chiều.

Làm sao biết nhà bạn cần DAC hay ADC?

Hãy tự hỏi: tín hiệu đang đi từ đâu tới đâu?

1. TV chỉ có cổng Optical, amply hoặc loa chỉ có cổng RCA: bạn cần DAC, cụ thể là bộ chuyển Optical sang RCA.
2. Máy tính, TV box phát ra loa vi tính bị rè: bạn cần DAC USB hoặc DAC Optical.
3. Đầu DVD, đầu karaoke cũ chỉ có cổng RCA nhưng soundbar chỉ nhận Optical: bạn cần ADC, tức bộ chuyển RCA sang Optical.
4. Muốn thu âm giọng hát vào máy tính: bạn cần thiết bị có ADC như sound card hoặc audio interface.

Với đa số gia đình dùng TV đời mới và dàn âm thanh cũ, câu trả lời gần như luôn là DAC.

Lưu ý khi dùng DAC cho TV

• Cấp đủ nguồn 5V qua cáp USB, đèn nguồn trên DAC phải sáng.
• Dây Optical cắm đúng thì đầu dây phát ánh sáng đỏ.
• Vào cài đặt âm thanh của TV, chọn định dạng đầu ra là PCM, vì phần lớn DAC 2 kênh phổ thông không giải mã Dolby, DTS.
• Trên amply, chọn đúng cổng vào đang cắm dây RCA.

Câu hỏi thường gặp

Dùng DAC thay ADC được không?

Không. Hai thiết bị chuyển đổi theo hai chiều ngược nhau. Cắm DAC vào vị trí cần ADC thì tín hiệu không đi qua được và sẽ không có tiếng.

ADC có làm giảm chất lượng âm thanh không?

Mọi lần chuyển đổi đều có sai lệch nhỏ, nhưng ADC chất lượng tốt với tần số lấy mẫu và độ sâu bit đủ cao cho kết quả rất sát bản gốc, tai người khó phân biệt khi nghe trong gia đình.

TV có sẵn DAC bên trong không?

Có. TV luôn có DAC để phát ra loa tích hợp. Nhưng nếu TV không còn cổng ra Analog, bạn vẫn cần DAC rời để đưa tiếng sang amply, loa ngoài.

Kết luận

DAC và ADC khác nhau chủ yếu ở chiều chuyển đổi: DAC biến số thành Analog để nghe, ADC biến Analog thành số để thu và xử lý. Với nhu cầu nối TV đời mới với amply, loa cũ, DAC là thiết bị bạn cần. Tìm hiểu thêm DAC là gì, ADC là gì, hoặc xem các bộ DAC của DROIT và nhắn tin để được tư vấn đúng loại.